Syömishäiriöiden keskeisiä psykiatrisia samanaikaishäiriöitä
Lisätietoa aiheesta
18.9.2024
Mielialahäiriöt ja ahdistuneisuushäiriöt
- Ahdistuneisuushäiriöiden, masennuksen ja syömishäiriöiden taustalla on yhteisiä psykologisia riskitekijöitä, kuten ahdistumisherkkyys ja kokemuksellinen välttely (experiential avoidance) «Hambleton A, Pepin G, Le A, ym. Psychiatric and medical comorbidities of eating disorders: findings from a rapid review of the literature. J Eat Disord 2022;10(1):132 »1.
- Depression eri muodoille ja ahdistuneisuushäiriöille altistava geneettinen alttius on syömishäiriöiden kanssa jaettua.
- Noin 40–80 %:lla aikuisikäisistä syömishäiriöpotilaista on samanaikainen masennus «Ulfvebrand S, Birgegård A, Norring C, ym. Psychiatric comorbidity in women and men with eating disorders results from a large clinical database. Psychiatry Res 2015;230(2):294-9 »2, «Udo T, Grilo CM. Psychiatric and medical correlates of DSM-5 eating disorders in a nationally representative sample of adults in the United States. Int J Eat Disord 2019;52(1):42-50 »3.
- Noin 40–60 %:lla aikuisikäisistä syömishäiriöpotilaista on jokin samanaikainen ahdistuneisuushäiriö «Ulfvebrand S, Birgegård A, Norring C, ym. Psychiatric comorbidity in women and men with eating disorders results from a large clinical database. Psychiatry Res 2015;230(2):294-9 »2, «Udo T, Grilo CM. Psychiatric and medical correlates of DSM-5 eating disorders in a nationally representative sample of adults in the United States. Int J Eat Disord 2019;52(1):42-50 »3.
- Ahdistuneisuushäiriö alkaa usein ennen syömishäiriön kehittymistä «Hambleton A, Pepin G, Le A, ym. Psychiatric and medical comorbidities of eating disorders: findings from a rapid review of the literature. J Eat Disord 2022;10(1):132 »1.
- Kaksisuuntaista mielialahäiriötä esiintyy syömishäiriöitä sairastavilla enemmän (8–13 %) kuin väestössä keskimäärin «Udo T, Grilo CM. Psychiatric and medical correlates of DSM-5 eating disorders in a nationally representative sample of adults in the United States. Int J Eat Disord 2019;52(1):42-50 »3. Vastaavasti kaksisuuntaista mielialahäiriötä sairastavilla naisilla syömishäiriöt ovat yleisempiä (esiintyvyys 5–31 %) kuin muulla väestöllä «Tan EJ, Raut T, Le LK, ym. The association between eating disorders and mental health: an umbrella review. J Eat Disord 2023;11(1):51 »4.
Pakko-oireinen häiriö
- Syömishäiriötä sairastavilla on suurentunut elämänaikaisen pakko-oireisen häiriön riski (esiintyvyys 14 %). Riski on suurin anoreksiaa sairastavilla (esiintyvyys 22 %) «Drakes DH, Fawcett EJ, Rose JP, ym. Comorbid obsessive-compulsive disorder in individuals with eating disorders: An epidemiological meta-analysis. J Psychiatr Res 2021;141():176-191 »5.
- Anoreksian ja pakko-oireisen häiriön geneettinen korrelaatio on tämänhetkisen tiedon mukaan suurempi kuin vastaavat korrelaatiot muiden psykiatristen häiriöiden kanssa «Yilmaz Z, Halvorsen M, Bryois J, ym. Examination of the shared genetic basis of anorexia nervosa and obsessive-compulsive disorder. Mol Psychiatry 2020;25(9):2036-2046 »6, mikä osaltaan selittää niiden samanaikaisuutta.
Traumaattisille tapahtumille altistuminen ja PTSD
- Traumaattiset tapahtumat, traumatisoituminen ja traumaperäinen stressihäiriö (PTSD) ovat yleisiä (esiintyvyys 24–49 %) syömishäiriöön sairastuneilla «Day S, Hay P, Tannous WK, ym. A Systematic Review of the Effect of PTSD and Trauma on Treatment Outcomes for Eating Disorders. Trauma Violence Abuse 2024;25(2):947-964 »7.
- Traumatisoituminen ja PTSD ovat yhteydessä syömishäiriöiden vaikeampaan oirekuvaan. Tunnesäätelyn haasteiden on osoitettu välittävän yhteyttä «Day S, Hay P, Tannous WK, ym. A Systematic Review of the Effect of PTSD and Trauma on Treatment Outcomes for Eating Disorders. Trauma Violence Abuse 2024;25(2):947-964 »7.
- Noin puolet syömishäiriöön sairastuneista kuvaa lapsuudenaikaisia turvattomuuden tai laiminlyönnin kokemuksia «Pignatelli AM, Wampers M, Loriedo C, ym. Childhood neglect in eating disorders: A systematic review and meta-analysis. J Trauma Dissociation 2017;18(1):100-115 »8 ja joka viides henkistä väkivaltaa «Kimber M, McTavish JR, Couturier J, ym. Consequences of child emotional abuse, emotional neglect and exposure to intimate partner violence for eating disorders: a systematic critical review. BMC Psych»9, «Molendijk ML, Hoek HW, Brewerton TD, ym. Childhood maltreatment and eating disorder pathology: a systematic review and dose-response meta-analysis. Psychol Med 2017;47(8):1402-1416 »10.
- Syömishäiriöön sairastuneilla on muita ihmisiä tavanomaisemmin turvaton kiintymystyyli «Jewell T, Apostolidou E, Sadikovic K, ym. Attachment in individuals with eating disorders compared to community controls: A systematic review and meta-analysis. Int J Eat Disord 2023;56(5):888-908 »11.
- Syömishäiriöihin sairastuneet ovat muita ihmisiä todennäköisemmin kokeneet seksuaaliväkivaltaa «Caslini M, Bartoli F, Crocamo C, ym. Disentangling the Association Between Child Abuse and Eating Disorders: A Systematic Review and Meta-Analysis. Psychosom Med 2016;78(1):79-90 »12.
- Kiusatuksi joutuminen lisää kehonkuvan haasteita ja häiriintynyttä syömistä «Day S, Hay P, Tannous WK, ym. A Systematic Review of the Effect of PTSD and Trauma on Treatment Outcomes for Eating Disorders. Trauma Violence Abuse 2024;25(2):947-964 »7.
Itsetuhoisuus ja itsemurhayritykset
- Syömishäiriöihin liittyy usein itseä vahingoittavaa käyttäytymistä (esiintyvyys 40 %), itsemurha-ajatuksia (esiintyvyys 51 %) ja itsemurhayrityksiä (22 %) «Amiri S, Khan MA. Prevalence of non-suicidal self-injury, suicidal ideation, suicide attempts, suicide mortality in eating disorders: a systematic review and meta-analysis. Eat Disord 2023;31(5):487-5»13. Nämä ovat syömishäiriöön sairastuneella huomattavasti yleisempiä kuin muilla ihmisillä «Sohn MN, Dimitropoulos G, Ramirez A, ym. Non-suicidal self-injury, suicidal thoughts and behaviors in individuals with an eating disorder relative to healthy and psychiatric controls: A systematic rev»14.
- Syömishäiriöoireiden vaikeus ja psykiatrinen samanaikaissairastavuus liittyvät suurempaan riskiin «Conti C, Lanzara R, Scipioni M, ym. The Relationship between Binge Eating Disorder and Suicidality: A Systematic Review. Front Psychol 2017;8():2125 »15, «Kask J, Ekselius L, Brandt L, ym. Mortality in Women With Anorexia Nervosa: The Role of Comorbid Psychiatric Disorders. Psychosom Med 2016;78(8):910-919 »16.
- Kliinisesti itsetuhoisuuteen liittyy usein tunne-elämän epävakautta riippumatta siitä, täyttyvätkö epävakaan persoonallisuuden diagnostiset kriteerit.
- Itsemurhayritysten ja muun itsensä vahingoittamisen riski on suurempi potilailla, joiden oireisiin kuuluu tyhjentämiskäyttäytymistä «Mandelli L, Arminio A, Atti AR, ym. Suicide attempts in eating disorder subtypes: a meta-analysis of the literature employing DSM-IV, DSM-5, or ICD-10 diagnostic criteria. Psychol Med 2019;49(8):1237-»17, «Goldstein A, Gvion Y. Socio-demographic and psychological risk factors for suicidal behavior among individuals with anorexia and bulimia nervosa: A systematic review. J Affect Disord 2019;245():1149-1»18, «Cucchi A, Ryan D, Konstantakopoulos G, ym. Lifetime prevalence of non-suicidal self-injury in patients with eating disorders: a systematic review and meta-analysis. Psychol Med 2016;46(7):1345-58 »19.
- Koko väestön kattavassa tanskalaisessa rekisteritutkimuksessa itsemurhayrityksen riski tytöillä ja naisilla oli anoreksiassa 4,9-kertainen, bulimiassa 8,7-kertainen ja määrittelemättömissä syömishäiriöissä 7,9-kertainen muun väestön riskiin verrattuna. Myös pojilla ja miehillä syömishäiriöihin liittyi huomattavasti suurentunut itsemurhayritysten riski «Zerwas S, Larsen JT, Petersen L, ym. The incidence of eating disorders in a Danish register study: Associations with suicide risk and mortality. J Psychiatr Res 2015;65():16-22 »20.
Päihteiden ongelmakäyttö
- Syömishäiriötä sairastavilla on enemmän erilaisten päihteiden ongelmakäyttöä ja päihdehäiriöitä (esiintyvyys 16–67 % nikotiinivalmisteet mukaan lukien) kuin verrokeilla «Udo T, Grilo CM. Psychiatric and medical correlates of DSM-5 eating disorders in a nationally representative sample of adults in the United States. Int J Eat Disord 2019;52(1):42-50 »3, «Devoe DJ, Dimitropoulos G, Anderson A, ym. The prevalence of substance use disorders and substance use in anorexia nervosa: a systematic review and meta-analysis. J Eat Disord 2021;9(1):161 »21.
- Ahminta ja tyhjentämiskäyttäytyminen ovat yhteydessä suurempaan päihdeongelman riskiin «Devoe DJ, Dimitropoulos G, Anderson A, ym. The prevalence of substance use disorders and substance use in anorexia nervosa: a systematic review and meta-analysis. J Eat Disord 2021;9(1):161 »21, «Bahji A, Mazhar MN, Hudson CC, ym. Prevalence of substance use disorder comorbidity among individuals with eating disorders: A systematic review and meta-analysis. Psychiatry Res 2019;273():58-66 »22, «Ganson KT, Murray SB, Nagata JM. Associations between eating disorders and illicit drug use among college students. Int J Eat Disord 2021;54(7):1127-1134 »23, «Mellentin AI, Skøt L, Guala MM, ym. Does receiving an eating disorder diagnosis increase the risk of a subsequent alcohol use disorder? A Danish nationwide register-based cohort study. Addiction 2022;»24, «Skøt L, Mejldal A, Guala MM, ym. Eating disorders and subsequent risk of substance use disorders involving illicit drugs: a Danish nationwide register-based cohort study. Soc Psychiatry Psychiatr Epid»25.
- Kaksostutkimuksissa ja molekyyligeneettisissä tutkimuksissa on raportoitu syömishäiriöille ja päihteiden käytölle altistavan geneettisen alttiuden olevan osittain jaettua «Munn-Chernoff MA, Johnson EC, Chou YL, ym. Shared genetic risk between eating disorder- and substance-use-related phenotypes: Evidence from genome-wide association studies. Addict Biol 2021;26(1):e128»26, «Baker JH, Mazzeo SE, Kendler KS. Association between broadly defined bulimia nervosa and drug use disorders: common genetic and environmental influences. Int J Eat Disord 2007;40(8):673-8 »27, «Baker JH, Mitchell KS, Neale MC, ym. Eating disorder symptomatology and substance use disorders: prevalence and shared risk in a population based twin sample. Int J Eat Disord 2010;43(7):648-58 »28.
Persoonallisuuden piirteet ja persoonallisuushäiriöt
- Tietyt persoonallisuuden piirteet korostuvat syömishäiriöön sairastuneilla. Näihin kuuluvat täydellisyyshakuiset «Bills E, Greene D, Stackpole R, ym. Perfectionism and eating disorders in children and adolescents: A systematic review and meta-analysis. Appetite 2023;187():106586 »29, vaativat ja estyneet piirteet, elämyshakuisuus, ahdistumisherkkyys «Gilmartin T, Gurvich C, Sharp G. The relationship between disordered eating behaviour and the five factor model personality dimensions: A systematic review. J Clin Psychol 2022;78(9):1657-1670 »30 sekä tunne-elämän epävakaus «Miller AE, Trolio V, Halicki-Asakawa A, ym. Eating disorders and the nine symptoms of borderline personality disorder: A systematic review and series of meta-analyses. Int J Eat Disord 2022;55(8):993-»31.
- Persoonallisuuden piirteet esiintyvät jatkumona, jonka ääripäissä voidaan diagnosoida persoonallisuushäiriö.
- Hoidossa olevista syömishäiriöpotilaista jopa puolella on samanaikainen persoonallisuushäiriö. Klusterin B persoonallisuushäiriöt, kuten epävakaa persoonallisuus, ovat syömishäiriöpotilailla yleisiä «Martinussen M, Friborg O, Schmierer P, ym. The comorbidity of personality disorders in eating disorders: a meta-analysis. Eat Weight Disord 2017;22(2):201-209 »32. Lisäksi tavallisia ovat vaativa (pakko-oireinen) ja estynyt persoonallisuus «Martinussen M, Friborg O, Schmierer P, ym. The comorbidity of personality disorders in eating disorders: a meta-analysis. Eat Weight Disord 2017;22(2):201-209 »32, «B53=Farstad SM, McGeown LM, von Ranson KM. Eating disorders and personality, 2004–2016: A systematic review and meta-analysis. Clinical Psychology Review 2016;46:91-105»33, «Friborg O, Martinussen M, Kaiser S, ym. Personality disorders in eating disorder not otherwise specified and binge eating disorder: a meta-analysis of comorbidity studies. J Nerv Ment Dis 2014;202(2):»34.
- Persoonallisuushäiriö saattaa heikentää hoidon tuloksellisuutta liittyen esimerkiksi hoidon ennenaikaiseen lopettamiseen ja pitkittymiseen tai vähentämällä hoidon keskittymistä syömishäiriön oireisiin «Martinussen M, Friborg O, Schmierer P, ym. The comorbidity of personality disorders in eating disorders: a meta-analysis. Eat Weight Disord 2017;22(2):201-209 »32.
- Bulimiapotilailla samanaikainen persoonallisuushäiriö saattaa heikentää yleiseen psykopatologiaan, impulssikontrolliin, perfektionismiin ja kehotyytymättömyyteen liittyvää hoitovastetta «Simpson S, Azam F, Brown S, ym. The impact of personality disorders and personality traits on psychotherapy treatment outcome of eating disorders: A systematic review. Personal Ment Health 2022;16(3):»35.
- Anoreksiaan ja bulimiaan liittyvien persoonallisuuspiirteiden, erityisesti estyneen ja vaativan persoonallisuuden, on havaittu edeltävän sairastumista ja säilyvän syömishäiriön korjaantumisen ja painon normalisoitumisen jälkeen heikentäen elämänlaatua ja lisäten relapsin riskiä «Schmidt U, Treasure J. Anorexia nervosa: valued and visible. A cognitive-interpersonal maintenance model and its implications for research and practice. Br J Clin Psychol 2006;45(Pt 3):343-66 »36, «Lilenfeld LR, Wonderlich S, Riso LP, ym. Eating disorders and personality: a methodological and empirical review. Clin Psychol Rev 2006;26(3):299-320 »37, «Lilenfeld LR, Kaye WH, Greeno CG, ym. A controlled family study of anorexia nervosa and bulimia nervosa: psychiatric disorders in first-degree relatives and effects of proband comorbidity. Arch Gen Ps»38, «Sansone RA, Sansone LA. Personality pathology and its influence on eating disorders. Innov Clin Neurosci 2011;8(3):14-8 »39.
Aktiivisuuden ja tarkkaavuuden häiriö (ADHD)
- ADHD:n esiintyvyydeksi on raportoitu 3–16 % anoreksiaa sairastavilla, 9–37 % bulimiaa sairastavilla ja 10–11 % BEDiä sairastavilla «Nazar BP, Bernardes C, Peachey G, ym. The risk of eating disorders comorbid with attention-deficit/hyperactivity disorder: A systematic review and meta-analysis. Int J Eat Disord 2016;49(12):1045-1057»40, «Yoshimasu K, Barbaresi WJ, Colligan RC, ym. Childhood ADHD is strongly associated with a broad range of psychiatric disorders during adolescence: a population-based birth cohort study. J Child Psychol»41, «Yao S, Kuja-Halkola R, Martin J, ym. Associations Between Attention-Deficit/Hyperactivity Disorder and Various Eating Disorders: A Swedish Nationwide Population Study Using Multiple Genetically Inform»42, «Karaca S, Saleh A, Canan F ym. Comorbidity between behavioral addictions and attention deficit/hyperactivity disorder: a systematic Review. Int J Ment Health Addiction 2017;15:701-24»43.
- ADHD:n ydinoireet eli keskittymisen ja toiminnanohjauksen vaikeudet sekä impulsiivisuus voivat altistaa syömisen säätelyn häiriintymiselle, mikä lisää syömishäiriön kehittymisen riskiä «Syömishäiriöt ja ADHD»1.
- ADHD:hen näyttävät liittyvän erityisesti syömishäiriöt, joiden oirekuvaan kuuluu syömisen hallinnan vaikeus ja ahminta «Nickel K, Maier S, Endres D, ym. Systematic Review: Overlap Between Eating, Autism Spectrum, and Attention-Deficit/Hyperactivity Disorder. Front Psychiatry 2019;10():708 »44, «Svedlund NE, Norring C, Ginsberg Y, ym. Symptoms of Attention Deficit Hyperactivity Disorder (ADHD) among adult eating disorder patients. BMC Psychiatry 2017;17(1):19 »45.
- Ilmiö tulee esille myös molekyyligeneettisissä tutkimuksissa, joissa syömishäiriöille ja ADHD:lle altistava geneettinen alttius on osittain jaettua «Hübel C, Abdulkadir M, Herle M, ym. One size does not fit all. Genomics differentiates among anorexia nervosa, bulimia nervosa, and binge-eating disorder. Int J Eat Disord 2021;54(5):785-793 »46. Ks. lisätietoaineisto «Syömishäiriöiden etiologiasta»2.
Autismikirjon häiriö
- Autismikirjon häiriön esiintyvyydeksi on syömishäiriöitä sairastavilla raportoitu 0,6–5 % «Nickel K, Maier S, Endres D, ym. Systematic Review: Overlap Between Eating, Autism Spectrum, and Attention-Deficit/Hyperactivity Disorder. Front Psychiatry 2019;10():708 »44, «Koch SV, Larsen JT, Mouridsen SE, ym. Autism spectrum disorder in individuals with anorexia nervosa and in their first- and second-degree relatives: Danish nationwide register-based cohort-study. Br J»47, «Steinhausen HC, Villumsen MD, Hørder K, ym. Comorbid mental disorders during long-term course in a nationwide cohort of patients with anorexia nervosa. Int J Eat Disord 2021;54(9):1608-1618 »48.
- Autismikirjon häiriöön liittyy usein lapsuudessa ja nuoruudessa valikoivaa syömistä, joka voi altistaa myöhemmälle syömishäiriölle «Carter Leno V, Micali N, Bryant-Waugh R, ym. Associations between childhood autistic traits and adolescent eating disorder behaviours are partially mediated by fussy eating. Eur Eat Disord Rev 2022;30»49.
- Autismikirjon henkilöillä autismikirjon piirteet (sosiaalisen vuorovaikutuksen ja kommunikaation vaikeudet, käyttäytymisen joustamattomuus, aistiprosessoinnin epätyypillisyys, toiminnanohjauksen haasteet) voivat myötävaikuttaa syömishäiriöoireiden kehittymiseen «Brede J, Babb C, Jones C, ym. "For Me, the Anorexia is Just a Symptom, and the Cause is the Autism": Investigating Restrictive Eating Disorders in Autistic Women. J Autism Dev Disord 2020;50(12):4280-»50, «Saure E, Lepistö-Paisley T, Laasonen M ym. Laihuushäiriö ja autismikirjo. Duodecim 2022;38(2):161-7, https://www.duodecimlehti.fi/duo16494»51, «Zickgraf HF, Richard E, Zucker NL, ym. Rigidity and Sensory Sensitivity: Independent Contributions to Selective Eating in Children, Adolescents, and Young Adults. J Clin Child Adolesc Psychol 2022;51(»52.
- Samanaikainen autismikirjon diagnoosi on yhdistetty anoreksian heikompaan ennusteen, intensiivisempään hoidontarpeeseen ja syömishäiriön pitkittymiseen «Clausen L, Larsen JT, Bulik CM, ym. A Danish register-based study on involuntary treatment in anorexia nervosa. Int J Eat Disord 2018;51(11):1213-1222 »53, «Nielsen S, Dobrescu SR, Dinkler L, ym. Effects of autism on 30-year outcome of anorexia nervosa. J Eat Disord 2022;10(1):4 »54, «Saure E, Laasonen M, Lepistö-Paisley T, ym. Characteristics of autism spectrum disorders are associated with longer duration of anorexia nervosa: A systematic review and meta-analysis. Int J Eat Disor»55.
Kehonkuvan häiriö
- Kehonkuvan häiriössä (dysmorfinen ruumiinkuvan häiriö) henkilön pakonomainen keskittyminen ulkoisen olemuksen koettuun poikkeavuuteen ei liity pelkästään kehon painoon tai kokoon.
- Oireissa on päällekkäisiä kliinisiä piirteitä syömishäiriöiden kanssa.
- Jopa kolmasosalla kehonkuvan häiriöstä kärsivistä on raportoitu elämänaikainen syömishäiriö «Ruffolo JS, Phillips KA, Menard W, ym. Comorbidity of body dysmorphic disorder and eating disorders: severity of psychopathology and body image disturbance. Int J Eat Disord 2006;39(1):11-9 »56.
- Anoreksia- ja bulimiapotilaista 12 %:lla on arvioitu olevan samanaikainen kehonkuvan häiriö, ja heillä kehonkuvanhäiriön elinaikaiseksi esiintyvyydeksi on arvioitu 15 % «Kollei I, Schieber K, de Zwaan M, ym. Body dysmorphic disorder and nonweight-related body image concerns in individuals with eating disorders. Int J Eat Disord 2013;46(1):52-9 »57.
- Pojilla ja miehillä samanaikainen syömishäiriö ja kehonkuvan häiriö voivat ilmetä erityisesti lihaksiin ja niiden kokoon kohdistuvana lihasdysmorfiana «Raevuori A, Keski-Rahkonen A. Miesten syömishäiriöt ja tyytymättömyys lihaksistoonsa.Duodecim 2007;123(13):1583-9, https://www.duodecimlehti.fi/duo96584»58, «Lavender JM, Brown TA, Murray SB. Men, Muscles, and Eating Disorders: an Overview of Traditional and Muscularity-Oriented Disordered Eating. Curr Psychiatry Rep 2017;19(6):32 »59.
Kirjallisuutta
- Hambleton A, Pepin G, Le A, ym. Psychiatric and medical comorbidities of eating disorders: findings from a rapid review of the literature. J Eat Disord 2022;10(1):132 «PMID: 36064606»PubMed
- Ulfvebrand S, Birgegård A, Norring C, ym. Psychiatric comorbidity in women and men with eating disorders results from a large clinical database. Psychiatry Res 2015;230(2):294-9 «PMID: 26416590»PubMed
- Udo T, Grilo CM. Psychiatric and medical correlates of DSM-5 eating disorders in a nationally representative sample of adults in the United States. Int J Eat Disord 2019;52(1):42-50 «PMID: 30756422»PubMed
- Tan EJ, Raut T, Le LK, ym. The association between eating disorders and mental health: an umbrella review. J Eat Disord 2023;11(1):51 «PMID: 36973817»PubMed
- Drakes DH, Fawcett EJ, Rose JP, ym. Comorbid obsessive-compulsive disorder in individuals with eating disorders: An epidemiological meta-analysis. J Psychiatr Res 2021;141():176-191 «PMID: 34216946»PubMed
- Yilmaz Z, Halvorsen M, Bryois J, ym. Examination of the shared genetic basis of anorexia nervosa and obsessive-compulsive disorder. Mol Psychiatry 2020;25(9):2036-2046 «PMID: 30087453»PubMed
- Day S, Hay P, Tannous WK, ym. A Systematic Review of the Effect of PTSD and Trauma on Treatment Outcomes for Eating Disorders. Trauma Violence Abuse 2024;25(2):947-964 «PMID: 37125723»PubMed
- Pignatelli AM, Wampers M, Loriedo C, ym. Childhood neglect in eating disorders: A systematic review and meta-analysis. J Trauma Dissociation 2017;18(1):100-115 «PMID: 27282982»PubMed
- Kimber M, McTavish JR, Couturier J, ym. Consequences of child emotional abuse, emotional neglect and exposure to intimate partner violence for eating disorders: a systematic critical review. BMC Psychol 2017;5(1):33 «PMID: 28938897»PubMed
- Molendijk ML, Hoek HW, Brewerton TD, ym. Childhood maltreatment and eating disorder pathology: a systematic review and dose-response meta-analysis. Psychol Med 2017;47(8):1402-1416 «PMID: 28100288»PubMed
- Jewell T, Apostolidou E, Sadikovic K, ym. Attachment in individuals with eating disorders compared to community controls: A systematic review and meta-analysis. Int J Eat Disord 2023;56(5):888-908 «PMID: 36916409»PubMed
- Caslini M, Bartoli F, Crocamo C, ym. Disentangling the Association Between Child Abuse and Eating Disorders: A Systematic Review and Meta-Analysis. Psychosom Med 2016;78(1):79-90 «PMID: 26461853»PubMed
- Amiri S, Khan MA. Prevalence of non-suicidal self-injury, suicidal ideation, suicide attempts, suicide mortality in eating disorders: a systematic review and meta-analysis. Eat Disord 2023;31(5):487-525 «PMID: 37021980»PubMed
- Sohn MN, Dimitropoulos G, Ramirez A, ym. Non-suicidal self-injury, suicidal thoughts and behaviors in individuals with an eating disorder relative to healthy and psychiatric controls: A systematic review and meta-analysis. Int J Eat Disord 2023;56(3):501-515 «PMID: 36647184»PubMed
- Conti C, Lanzara R, Scipioni M, ym. The Relationship between Binge Eating Disorder and Suicidality: A Systematic Review. Front Psychol 2017;8():2125 «PMID: 29259574»PubMed
- Kask J, Ekselius L, Brandt L, ym. Mortality in Women With Anorexia Nervosa: The Role of Comorbid Psychiatric Disorders. Psychosom Med 2016;78(8):910-919 «PMID: 27136502»PubMed
- Mandelli L, Arminio A, Atti AR, ym. Suicide attempts in eating disorder subtypes: a meta-analysis of the literature employing DSM-IV, DSM-5, or ICD-10 diagnostic criteria. Psychol Med 2019;49(8):1237-1249 «PMID: 30488811»PubMed
- Goldstein A, Gvion Y. Socio-demographic and psychological risk factors for suicidal behavior among individuals with anorexia and bulimia nervosa: A systematic review. J Affect Disord 2019;245():1149-1167 «PMID: 30699859»PubMed
- Cucchi A, Ryan D, Konstantakopoulos G, ym. Lifetime prevalence of non-suicidal self-injury in patients with eating disorders: a systematic review and meta-analysis. Psychol Med 2016;46(7):1345-58 «PMID: 26954514»PubMed
- Zerwas S, Larsen JT, Petersen L, ym. The incidence of eating disorders in a Danish register study: Associations with suicide risk and mortality. J Psychiatr Res 2015;65():16-22 «PMID: 25958083»PubMed
- Devoe DJ, Dimitropoulos G, Anderson A, ym. The prevalence of substance use disorders and substance use in anorexia nervosa: a systematic review and meta-analysis. J Eat Disord 2021;9(1):161 «PMID: 34895358»PubMed
- Bahji A, Mazhar MN, Hudson CC, ym. Prevalence of substance use disorder comorbidity among individuals with eating disorders: A systematic review and meta-analysis. Psychiatry Res 2019;273():58-66 «PMID: 30640052»PubMed
- Ganson KT, Murray SB, Nagata JM. Associations between eating disorders and illicit drug use among college students. Int J Eat Disord 2021;54(7):1127-1134 «PMID: 33638571»PubMed
- Mellentin AI, Skøt L, Guala MM, ym. Does receiving an eating disorder diagnosis increase the risk of a subsequent alcohol use disorder? A Danish nationwide register-based cohort study. Addiction 2022;117(2):354-367 «PMID: 34251067»PubMed
- Skøt L, Mejldal A, Guala MM, ym. Eating disorders and subsequent risk of substance use disorders involving illicit drugs: a Danish nationwide register-based cohort study. Soc Psychiatry Psychiatr Epidemiol 2022;57(4):695-708 «PMID: 34985528»PubMed
- Munn-Chernoff MA, Johnson EC, Chou YL, ym. Shared genetic risk between eating disorder- and substance-use-related phenotypes: Evidence from genome-wide association studies. Addict Biol 2021;26(1):e12880 «PMID: 32064741»PubMed
- Baker JH, Mazzeo SE, Kendler KS. Association between broadly defined bulimia nervosa and drug use disorders: common genetic and environmental influences. Int J Eat Disord 2007;40(8):673-8 «PMID: 17868121»PubMed
- Baker JH, Mitchell KS, Neale MC, ym. Eating disorder symptomatology and substance use disorders: prevalence and shared risk in a population based twin sample. Int J Eat Disord 2010;43(7):648-58 «PMID: 20734312»PubMed
- Bills E, Greene D, Stackpole R, ym. Perfectionism and eating disorders in children and adolescents: A systematic review and meta-analysis. Appetite 2023;187():106586 «PMID: 37196843»PubMed
- Gilmartin T, Gurvich C, Sharp G. The relationship between disordered eating behaviour and the five factor model personality dimensions: A systematic review. J Clin Psychol 2022;78(9):1657-1670 «PMID: 35226762»PubMed
- Miller AE, Trolio V, Halicki-Asakawa A, ym. Eating disorders and the nine symptoms of borderline personality disorder: A systematic review and series of meta-analyses. Int J Eat Disord 2022;55(8):993-1011 «PMID: 35579043»PubMed
- Martinussen M, Friborg O, Schmierer P, ym. The comorbidity of personality disorders in eating disorders: a meta-analysis. Eat Weight Disord 2017;22(2):201-209 «PMID: 27995489»PubMed
- B53=Farstad SM, McGeown LM, von Ranson KM. Eating disorders and personality, 2004–2016: A systematic review and meta-analysis. Clinical Psychology Review 2016;46:91-105
- Friborg O, Martinussen M, Kaiser S, ym. Personality disorders in eating disorder not otherwise specified and binge eating disorder: a meta-analysis of comorbidity studies. J Nerv Ment Dis 2014;202(2):119-25 «PMID: 24469523»PubMed
- Simpson S, Azam F, Brown S, ym. The impact of personality disorders and personality traits on psychotherapy treatment outcome of eating disorders: A systematic review. Personal Ment Health 2022;16(3):217-234 «PMID: 34866357»PubMed
- Schmidt U, Treasure J. Anorexia nervosa: valued and visible. A cognitive-interpersonal maintenance model and its implications for research and practice. Br J Clin Psychol 2006;45(Pt 3):343-66 «PMID: 17147101»PubMed
- Lilenfeld LR, Wonderlich S, Riso LP, ym. Eating disorders and personality: a methodological and empirical review. Clin Psychol Rev 2006;26(3):299-320 «PMID: 16330138»PubMed
- Lilenfeld LR, Kaye WH, Greeno CG, ym. A controlled family study of anorexia nervosa and bulimia nervosa: psychiatric disorders in first-degree relatives and effects of proband comorbidity. Arch Gen Psychiatry 1998;55(7):603-10 «PMID: 9672050»PubMed
- Sansone RA, Sansone LA. Personality pathology and its influence on eating disorders. Innov Clin Neurosci 2011;8(3):14-8 «PMID: 21487541»PubMed
- Nazar BP, Bernardes C, Peachey G, ym. The risk of eating disorders comorbid with attention-deficit/hyperactivity disorder: A systematic review and meta-analysis. Int J Eat Disord 2016;49(12):1045-1057 «PMID: 27859581»PubMed
- Yoshimasu K, Barbaresi WJ, Colligan RC, ym. Childhood ADHD is strongly associated with a broad range of psychiatric disorders during adolescence: a population-based birth cohort study. J Child Psychol Psychiatry 2012;53(10):1036-43 «PMID: 22647074»PubMed
- Yao S, Kuja-Halkola R, Martin J, ym. Associations Between Attention-Deficit/Hyperactivity Disorder and Various Eating Disorders: A Swedish Nationwide Population Study Using Multiple Genetically Informative Approaches. Biol Psychiatry 2019;86(8):577-586 «PMID: 31301758»PubMed
- Karaca S, Saleh A, Canan F ym. Comorbidity between behavioral addictions and attention deficit/hyperactivity disorder: a systematic Review. Int J Ment Health Addiction 2017;15:701-24
- Nickel K, Maier S, Endres D, ym. Systematic Review: Overlap Between Eating, Autism Spectrum, and Attention-Deficit/Hyperactivity Disorder. Front Psychiatry 2019;10():708 «PMID: 31649563»PubMed
- Svedlund NE, Norring C, Ginsberg Y, ym. Symptoms of Attention Deficit Hyperactivity Disorder (ADHD) among adult eating disorder patients. BMC Psychiatry 2017;17(1):19 «PMID: 28095885»PubMed
- Hübel C, Abdulkadir M, Herle M, ym. One size does not fit all. Genomics differentiates among anorexia nervosa, bulimia nervosa, and binge-eating disorder. Int J Eat Disord 2021;54(5):785-793 «PMID: 33644868»PubMed
- Koch SV, Larsen JT, Mouridsen SE, ym. Autism spectrum disorder in individuals with anorexia nervosa and in their first- and second-degree relatives: Danish nationwide register-based cohort-study. Br J Psychiatry 2015;206(5):401-7 «PMID: 25657359»PubMed
- Steinhausen HC, Villumsen MD, Hørder K, ym. Comorbid mental disorders during long-term course in a nationwide cohort of patients with anorexia nervosa. Int J Eat Disord 2021;54(9):1608-1618 «PMID: 34145619»PubMed
- Carter Leno V, Micali N, Bryant-Waugh R, ym. Associations between childhood autistic traits and adolescent eating disorder behaviours are partially mediated by fussy eating. Eur Eat Disord Rev 2022;30(5):604-615 «PMID: 35388530»PubMed
- Brede J, Babb C, Jones C, ym. "For Me, the Anorexia is Just a Symptom, and the Cause is the Autism": Investigating Restrictive Eating Disorders in Autistic Women. J Autism Dev Disord 2020;50(12):4280-4296 «PMID: 32274604»PubMed
- Saure E, Lepistö-Paisley T, Laasonen M ym. Laihuushäiriö ja autismikirjo. Duodecim 2022;38(2):161-7, https://www.duodecimlehti.fi/duo16494
- Zickgraf HF, Richard E, Zucker NL, ym. Rigidity and Sensory Sensitivity: Independent Contributions to Selective Eating in Children, Adolescents, and Young Adults. J Clin Child Adolesc Psychol 2022;51(5):675-687 «PMID: 32189525»PubMed
- Clausen L, Larsen JT, Bulik CM, ym. A Danish register-based study on involuntary treatment in anorexia nervosa. Int J Eat Disord 2018;51(11):1213-1222 «PMID: 30414329»PubMed
- Nielsen S, Dobrescu SR, Dinkler L, ym. Effects of autism on 30-year outcome of anorexia nervosa. J Eat Disord 2022;10(1):4 «PMID: 35000620»PubMed
- Saure E, Laasonen M, Lepistö-Paisley T, ym. Characteristics of autism spectrum disorders are associated with longer duration of anorexia nervosa: A systematic review and meta-analysis. Int J Eat Disord 2020;53(7):1056-1079 «PMID: 32181530»PubMed
- Ruffolo JS, Phillips KA, Menard W, ym. Comorbidity of body dysmorphic disorder and eating disorders: severity of psychopathology and body image disturbance. Int J Eat Disord 2006;39(1):11-9 «PMID: 16254870»PubMed
- Kollei I, Schieber K, de Zwaan M, ym. Body dysmorphic disorder and nonweight-related body image concerns in individuals with eating disorders. Int J Eat Disord 2013;46(1):52-9 «PMID: 23044508»PubMed
- Raevuori A, Keski-Rahkonen A. Miesten syömishäiriöt ja tyytymättömyys lihaksistoonsa.Duodecim 2007;123(13):1583-9, https://www.duodecimlehti.fi/duo96584
- Lavender JM, Brown TA, Murray SB. Men, Muscles, and Eating Disorders: an Overview of Traditional and Muscularity-Oriented Disordered Eating. Curr Psychiatry Rep 2017;19(6):32 «PMID: 28470486»PubMed
